Bosh sahifa›Maqolalar›Milliy sertifikat (CEFR) yoki IELTS: qaysi birini topshirish kerak?
Milliy sertifikat (CEFR) yoki IELTS: qaysi birini topshirish kerak?
07.11.2026 ·Maqolalar

Milliy sertifikat (CEFR) yoki IELTS: qaysi birini topshirish kerak?

🔄 Yangilangan: ⏱ 7 daqiqa o'qish

Qisqacha

Oʻzbekistondagi OTMga kirishda ikkala sertifikat bir xil ishlaydi: milliy B2 yoki IELTS Academic 5.5 va undan yuqori chet tili fanidan maksimal ball beradi. Milliy sertifikat 594 000 soʻm, IELTS esa 2 798 000 soʻm turadi. Agar rejangiz faqat Oʻzbekiston OTMlari boʻlsa, Milliy sertifikat oqilona tanlov. Agar xorijda oʻqish, «El-yurt umidi»ga hujjat topshirish yoki Toshkentdagi xalqaro universitetga kirish ehtimoli boʻlsa, toʻgʻridan-toʻgʻri IELTSga tayyorlaning: u bu yerda ham hisoblanadi, milliy sertifikat esa xorijda hisoblanmaydi.

Har bahorda qabulxonamizga bir xil savol bilan ota-onalar keladi: «Ikkalasini ham qabul qilishadi. Farzandim qaysi birini topshirsin?» Keyin Telegramdagi bir-biriga zid ikki postni koʻrsatishadi. Birida milliy sertifikat «osonroq va arzonroq», boshqasida IELTS «yagona jiddiy yoʻl» deyilgan.

Ikkalasi ham toʻliq haq emas. Bu ikki xil vazifa uchun ikki xil vosita, tanlov esa bitta narsaga bogʻliq: sertifikat qayerda ishlatiladi. Men koʻp yillardan beri talabalarni ikkala imtihonga tayyorlayman, avval IELTS Speaking imtihonchisi boʻlib ishlaganman. Quyida oilalarga maslahatda beradigan, rasmiy hujjatlar bilan tekshirilgan taqqoslashni keltiraman.

30 soniyalik javob

Faqat Oʻzbekiston OTMlari → Milliy sertifikat

B2 IELTS 5.5–6.5 bilan bir xil maksimal ball beradi, narxi esa taxminan beshdan bir.

Xorij, «El-yurt umidi» yoki Toshkentdagi xalqaro universitet → IELTS

Bu yerlarda IELTS (yoki boshqa xalqaro imtihon) soʻraladi. Milliy sertifikat qabul qilinmaydi.

Oʻqituvchi → istalgani, lekin C1 ni nishonga oling

Ikkalasi ham rasmiy roʻyxatda bor. C1 — milliy imtihonda 75 dan 65+ yoki IELTS 7.0+.

Hali qaror qilmagan → IELTS darajasigacha tayyorlaning

Koʻnikmalar bir xil. Qaysi imtihonni bron qilishni natija kerak boʻlishidan 2–3 oy oldin hal qiling.

Yonma-yon: muhim farqlar

Milliy sertifikat (CEFR) IELTS Academic
Kim oʻtkazadi Bilim va malakalarni baholash agentligi (sobiq DTM) British Council va IDP
Qayerda hisoblanadi Oʻzbekiston: OTMlar, magistratura, oʻqituvchilar, ish beruvchilar Oʻzbekiston va xorij: minglab universitetlar, grantlar, vizalar
Natija B1, B2 yoki C1 daraja (75 ballik) 0–9 ball, har bir koʻnikma alohida
Eng yuqori daraja C1 (C2 yoʻq) 9.0 gacha (8.5+ — C2)
Narx 594 000 soʻm, my.gov.uz orqali 2 798 000 soʻm (British Council, kompyuterda)
Format Listening 35 savol, Reading 35 savol, Writing 2 topshiriq, Speaking Listening 40 savol, Reading 40 savol, Writing 2 topshiriq, Speaking yuzma-yuz
Natija muddati Bir hafta ichida Odatda 1–2 kun (kompyuterda)
Amal qilish muddati 2 yil, sertifikatda koʻrsatilgan Muddat yozilmaydi; aksariyat tashkilotlar 2 yilgacha qabul qiladi
Qayta topshirish Bir tildan oyiga bir marta Istalgan boʻsh sanada
Roʻyxatdan oʻtish Faqat my.gov.uz, 12 kun oldin yopiladi British Council yoki IDP saytida onlayn

Narxlar 2026-yil noyabr holatiga. Milliy sertifikat narxi BHMga bogʻlangan, shuning uchun u bilan birga oʻzgaradi.

Milliy sertifikat va IELTS taqqoslanishi: narx, qayerda tan olinadi, darajalar, natija va amal qilish muddati
🎧Haqiqiy ballingizni dam olish kunlari tekshiring — CD Mock IELTS: 150 000 so‘m, keyingisi 50 000 arzonroq, 4-si bepul →

OTMga kirishda aynan nima maksimal ball beradi

Chalkashlik eng koʻp shu yerda, shuning uchun qabul nizomi va sertifikatlarning rasmiy roʻyxatidagi raqamlarni keltiramiz:

  • B2 va undan yuqori chet tili fanidan shu blokni topshirmasdan maksimal ball beradi: birinchi fan boʻlsa 93 ball, ikkinchi fan boʻlsa 63 ball.
  • B1 maksimalning 75% ini beradi: 69,75 yoki 47,25 ball.
  • Milliy imtihonda B2 — toʻrt qism boʻyicha oʻrtacha 75 dan 51; B1 — 38–50.
  • IELTS Academic uchun rasmiy roʻyxatda: 4.0–5.0 — B1, 5.5–6.5 — B2, 7.0–8.0 — C1, 8.5–9.0 — C2. Demak, OTMga kirishda IELTS 5.5 va IELTS 6.5 bir xil ball beradi.

Amaliy xulosa: faqat Oʻzbekiston OTMlariga topshirayotgan, IELTS 6.5 olgan oʻquvchiga 7.0 uchun qayta topshirish hech narsa bermaydi. 5.0 da toʻxtab qolgan oʻquvchiga esa «yetti» emas, yana yarim ball — yoki milliy B2 kerak.

Vazirlik maksimal ball tizimini qayta koʻrib chiqayotganini maʼlum qilgan. Roʻyxatdan oʻtishdan oldin amaldagi qoidalarni my.gov.uz da yoki Agentlikning 1195 ishonch telefoni orqali tekshiring.

Beshta vaziyat va biz tanlaydigan imtihon

1. 11-sinf oʻquvchisi, faqat Oʻzbekistondagi davlat OTMlariga topshiradi

Milliy sertifikatni topshiring. Ball IELTS bilan bir xil, pul kamroq ketadi, natija esa abituriyent kabinetida oʻzi paydo boʻladi. Ikki urinishni rejalashtiring: ikkita milliy imtihon ham bitta IELTSning yarmidan arzon.

2. Xorijda oʻqishi yoki «El-yurt umidi»ga topshirishi «mumkin» boʻlgan oʻquvchi

Toʻgʻridan-toʻgʻri IELTS Academic. «El-yurt umidi» bakalavriat uchun IELTS 6.0, magistratura va PhD uchun 7.0 soʻraydi, xorijiy universitetlar esa oʻz IELTS chegarasini qoʻyadi. Bitta IELTS ikkala eshikni ochadi — xorijda ham, uyda ham. Ikki maqsad uchun ikki imtihon — qimmat yoʻl.

3. Toshkentdagi xalqaro universitetga topshiruvchi

Avval universitetning oʻz qabul sahifasini oching. Masalan, Webster University in Tashkent IELTS, TOEFL, Duolingo va boshqa xalqaro testlarni sanaydi, WIUT Pre-Foundation kursi esa IELTS yoki oʻz kirish testini. Ikkalasida ham milliy sertifikat tilga olinmagan. Sizning universitetingizda ham boʻlmasa — IELTSni tanlang.

4. Ustama yoki attestatsiya bali kerak boʻlgan maktab oʻqituvchisi

Ikkala sertifikat ham rasmiy roʻyxatda bor. Faqat Oʻzbekistondagi ish uchun kerak boʻlsa, milliy imtihon arzonroq. C1 ni nishonga oling: u attestatsiyada maksimal ball beradi. Agar xorijda magistratura yoki oʻqituvchilarni tayyorlash rejangizda boʻlsa, IELTS 7.0+ ikkala vazifani ham yopadi.

5. Oʻzbekistonda magistraturaga topshiruvchi

Magistratura va doktoranturaga milliy va xalqaro sertifikatlar ham tan olinadi. Narx va muddatga qarab tanlang hamda dasturingiz talablarini oʻqing: baʼzilari minimal darajani belgilaydi.

Imtihonlar aslida nimasi bilan farq qiladi

Toʻrt koʻnikma bir xil, shuning uchun tayyorgarlik taxminan 80% mos keladi. Farq formatda — va shu sabab muayyan oʻquvchiga bir imtihon sezilarli osonroq tuyulishi mumkin.

  • Speaking. IELTSda imtihonchi bilan yuzma-yuz 11–14 daqiqa gaplashasiz. Milliy imtihonning oʻz topshiriq formatlari bor, shuning uchun IELTS kartochkalarida emas, Agentlikning rasmiy namunalarida mashq qiling.
  • Writing. Ikkalasida ham 60 daqiqada ikki topshiriq bor va ikkalasida ham ikkinchi topshiriq balning taxminan uchdan ikkisini beradi. Topshiriq turlari har xil, xulosa bitta: avval uzun topshiriqni mashq qiling.
  • Oʻrtacha ball. Ikkalasida ham yakuniy natija toʻrt qismning oʻrtachasi. Bitta zaif koʻnikma butun natijani pastga tortadi.
  • Chegara. Milliy sertifikat C1 da tugaydi. 8.0+ ni nishonga olgan kuchli oʻquvchilar buni faqat IELTS bilan koʻrsata oladi.

Qaysi biri osonroq? Rasmiy taqqoslash yoʻq, kim vaʼda qilsa, taxmin qilyapti. Halol tekshiruv oddiy: har bir formatda bittadan sinov imtihoni topshiring va darajalarni solishtiring. Koʻp oʻquvchilarga formatlardan biri sezilarli darajada koʻproq mos keladi.

2027-yilda topshiruvchilar uchun reja

  1. Noyabr–dekabr: hozirgi darajangizni tekshiring va yuqoridagi beshta vaziyat boʻyicha imtihonni tanlang.
  2. Yanvar–mart: imtihon formatida tayyorlaning. Haftasiga bitta toʻliq esse — albatta tekshirtirib.
  3. Mart–aprel: birinchi urinish. Milliy imtihon belgilangan sanalarda oʻtadi, roʻyxat 12 kun oldin yopiladi — oldindan bron qiling. IELTSda sanalar koʻproq, lekin ommabop kunlar 2–3 hafta oldin band boʻladi.
  4. May: kerak boʻlsa, qayta topshirish. Milliy imtihonni bir tildan oyiga bir marta topshirish mumkin.
  5. Qabulga roʻyxatdan oʻtishdan oldin: milliy sertifikat kabinetda oʻzi chiqadi, IELTSni esa my.uzbmb.uz ga qoʻlda yuklash kerak. Xalqaro sertifikatlarda yuklangan sana hisobga olinadi.

Pulga tushadigan beshta xato

  • Academic oʻrniga IELTS General Training topshirish. OTMga kirish va aksariyat universitetlar uchun Academic kerak.
  • Uydan onlayn imtihon topshirish. Masofadan olingan sertifikatlar qabulda hisoblanmaydi.
  • Sertifikat muddatini roʻyxatdan oʻtishdan oldin tugatib qoʻyish. Sertifikatdagi sanani qabul kalendari bilan solishtiring.
  • IELTSni oʻz vaqtida yuklashni unutish. Milliy sertifikatdan farqli, u kabinetda avtomatik chiqmaydi.
  • IELTSni «har ehtimolga qarshi» juda erta topshirish. Xorijiy universitetlar odatda ikki yildan eski boʻlmagan natijani qabul qiladi — hujjat topshirish vaqtiga moslang.

Imtihonga yozilishdan oldin darajangizni tekshiring

Bepul daraja testini (20–30 daqiqa) yoki dam olish kunlari CD Mock IELTS ni topshirib, hozir qayerdaligingizni bilib oling. Ikkala imtihonga tayyorlov guruhlari jadval sahifasida, birinchi sinov darsi bepul.

Shuningdek oʻqing: CEFR imtihoni boʻyicha toʻliq qoʻllanma (roʻyxatdan oʻtish, sanalar, apellyatsiya), Milliy sertifikatga qanday tayyorlanish, Toshkentda IELTS qancha turadi va grantlar uchun qaysi sertifikat kerak.

Koʻp beriladigan savollar

OTMga kirishda IELTS 5.5 haqiqatan B2 ga tengmi?

Ha. Tan olinadigan sertifikatlarning rasmiy roʻyxatida IELTS Academic 5.5–6.5 B2 ga mos keladi, B2 va undan yuqori esa chet tilidan maksimal ball beradi.

Menda IELTS 6.0 bor. Milliy sertifikat ham kerakmi?

Yoʻq. Amaldagi IELTS Academic Oʻzbekistonda OTMga kirishda hisoblanadi. Faqat uni muddatidan oldin my.uzbmb.uz ga yuklang.

Milliy sertifikat xorijda qabul qilinadimi?

Odatda yoʻq. Bu Oʻzbekistonda oʻqish, ish va imtiyozlar uchun milliy hujjat. Xorijiy universitetlar va «El-yurt umidi» uchun IELTS yoki boshqa xalqaro imtihon topshiring.

Qaysi imtihon osonroq?

Rasman hech biri. Ular bir xil koʻnikmalarni turli formatda tekshiradi. Har biridan bittadan sinov imtihoni topshiring va ball yuqoriroq chiqqan formatni tanlang.

IELTS natijasini onlayn qanday tekshirish mumkin?

Bosqichma-bosqich «IELTS natijalarini tekshirish» sahifasida tushuntirganmiz. Har bir ball qanday hisoblanishini «IELTS qanday baholanadi» maqolasida oʻqing.

Oʻqing ham: DTM 2027: kirish imtihonlari, format, ball va tayyorgarlik

Manbalar: uzbmb.uz — Multilevel (national certificate) scoring system · Lex.uz — Administrative regulation on foreign language proficiency (Resolution No. 73) · Lex.uz — Bachelor’s admission regulation (Resolution No. 578) · Lex.uz — List of recognised national and international certificates (reg. No. 3515) · British Council Uzbekistan — IELTS test fees · British Council — IELTS test format · IELTS — Verifying IELTS results (2-year recommendation) · Webster University in Tashkent — Bachelor’s admission · WIUT — Pre-Foundation entry requirements · El-yurt umidi Foundation · my.gov.uz — state services portal

So'rov qoldiring

Sinflarga yozilish yoki jamoamizning bir qismi bo'lishni xohlaysizmi?

✓

So'rov yuborildi

Siz bilan ish kuni davomida bog‘lanamiz.

Manzillar: King’s Academy — Alayskiy: Toshkent, Yunusobod, Qashg‘ar massivi C-4, +998 90 900 79 66 · BIY: Toshkent, Buyuk Ipak Yo‘li ko‘chasi 77, +998 94 413 09 00 · Sayram: Toshkent, Yunusobod-19, Yangi Yunusobod ko‘chasi 44, +998 99 225 88 88